Hoe leuk is een beuk?

Nou, dat is maar net vanuit welke perspectief je er naar kijkt!

De beukbeschrijving: De Beuk kan tot 30 meter hoog worden. De bladeren zijn glad, enigszins glimmend, ovaal van vorm en kort gesteeld. De schors is dun en glad. Beuken bloeien slechts eens in de 5 tot 10 jaar uitbundig met als resultaat vele beukennootjes. Het hout wordt gebruikt voor fineer, parketvloeren, speelgoed en bij de bereiding van azijn en het roken van vis. Vroeger werden drukletters van beukenhout gemaakt. De nootjes worden geroosterd wel gegeten. Van verse nootjes moet men niet teveel eten, er zit een giftige stof in (fagine). Beuken zijn gevoelig voor veranderingen in de bodem. Daarom worden ze over het algemeen niet zo oud, meestal zo’n 150 tot 200 jaar. (Bron: Bomen in beeld, KNNV 2004).

In de Basisgids Bomen en Struiken, KNNV 2024 een wat meer ‘romantische’ beschrijving: “Eenhuizige boom tot 30 m hoog met gladde grijze stam. Bladeren eivormig met zeven tot tien zijnerven doorlopend tot de bladrand, glanzend donkergroen, kaal en zwak getand met aanvankelijk golvende gewimperde rand”.

De ecologische waarde: Op de bladeren, onder de schors en op de takken leven insecten. Vogels, als de zwarte specht, eekhoorns en marters maken nesten ook in beuken. Die spechten hakken gaten in oude stammen en takken. De ontstane holtes en spleten zijn ook nest- en schuilplaatsen voor vleermuizen, bosuilen en mezen. De ecologische waarde van de beuk neemt toe naarmate deze ouder wordt.

De menselijke benadering: “De beuk erin” betekent dat je ergens heel krachtig, energiek en zonder dralen tegenaan gaat. Het is de perfecte uitdrukking om de sfeer op te schroeven of om een klus resoluut aan te pakken.

Het kan ook ‘zachter’: “Beuk, jouw gestalte is alsof je uit de grond gekleid bent. Met je gladde stam die op een vrouwelijke manier opgaat in takken, die ritmisch voortzetten, takken die jij telkens op elegante wijze vorkt, net zo lang tot jij je bladerdek sluit”.

“Ze weet met schaduwrijke lanen ons al wandelend te omhullen”. (Bron: “Onder bomen”, Jeroen Heindijk, 2024).

Kwetsbaar: Wat minder leuk voor de beuk is zijn kwetsbare dunne schors. Die kan gaan scheuren bij extreme droogte en bij zonnebrand. De beuk ‘kleedt’ zichzelf aan met bebladerde takken, die zo de schors van schaduw voorziet en dus zijn ‘huid’ beschermd. Kijk maar eens naar een vrijstaande beuk, die niet gesnoeid is, hoe schaduwrijk het is onder de boom. Goed voor de beuk en leuk voor ons😉

Er staan vele mooie beuken in en rondom Breda. In het Mastbos nabij de Kogelvanger staat deze te ‘pronken’! En wat vinden jullie van dit exemplaar? (zie foto).

Heeft ie nou een uitloper vanuit de wortel of is het een (ondergrondse) tak of misschien wel een hele losse aparte boom? Ik ben er niet aan uit; als je het antwoord weet graag een bericht aan Jos (Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.). Nog een quizvraag: Hoeveel beukennootjes zitten er in 1 napje?

Jos Brouwers – natuur- en milieuverenging Markkant

Laatste puzzelstukje?

• Vlak voor de vakantie en na vele jaren aandringen bracht BN de Stem het nieuws over het laatste puzzelstukje in het Markdal. De leegstaande Markhoeve in Strijbeek wordt ‘Fietswinkel van de Toekomst’. Annemiek en Jasper van Boxel overbruggen de Mark met hun fietsenzaak van Galder naar Strijbeek. Op verzoek van Provincie ontwikkelde vereniging Markdal een bestemming voor de oude leegstaande onverkoopbare boerderij. De aannemer had het snel gebouwd, maar de afwikkeling nam nog wat jaren... 

  

  
  Tot nu. Provinciebestuurder Stijn Smeulders meldde de koop door de gelukkige van Boxel’s. Een prachtige aanwinst  om fietsend van natuur en landschap in Markdal te gaan genieten. Naar verwachting vanaf komend voorjaar.  
• Nieuw puzzelstuk? Loonbedrijf gepland in Vlaamse ecologische oever van ‘gezamenlijke’ Strijbeeksebeek? Volgende week meer.

Markandalletjes

• Zonsverduistering. Werden de vogels stil? En reageerde de Grote Teunisbloem als nachtbloeier ook?
• Echt muizenjaar! Smullen voor alle uilen van kleine Steenuiltje tot grote Oehoe!
• Vier Lepelaars en Grote Zilverreiger zag Carla Moonen ’s avonds op hun vaste stek langs de Mark. Twee ritselende eekhoorns zag Iris van der Vlerk boven haar bij de Pastorie aan de Duivelsbrug.
• Sportieve zwerfvuil opruimactie, varend met SUP’s, en lopend met RUN en WALK. Zaterdagmorgen 15 aug. 10-11u30. Gezellige happening van nmv Markkant met Runnerscafé en Ron Bekker. Veilingkade 8. Aanmelden via Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. Zie website natuur- en milieuvereniging Markkant.
• Alle dagen Groene Camino wandelroute van Heilige Eik (den Hout) door Breda naar Kapel Galder. (of omgekeerd). Mede promotor Jos Brouwers. Zie route op website nmv Markkant.   
• Vooruitblik: Lustrum 5 jaar Nuwenhuys op 12 september, Open monumentendag. Veel activiteiten. Van 11u-17u. Opwarmer met ‘Pizza workshop’ donderdag 20 augustus. 10u30-13u30. Aanmelden Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..
• Ontdekplek voor kinderen. Met genietende groene groot- en kleinouders. IVN Natuurtuin Oranjepolder. Domeinweg 9. Oosterhout. Zondag 16 augustus. 13-16u. Zie website IVN Mark&Donge.

Joop van Riet – natuurgids IVN Mark&Donge